In Nederland
Franse leger moet Duitsers tegenhouden
Als de Duitsers op 10 mei 1940 Nederland binnenvallen, komt het Franse leger meteen in actie door troepen te sturen richting België en Nederland. De Marokkaanse 'tirailleurs' (soldaten te voet) en 'spahis' (soldaten te paard) helpen bij de verdediging van Frankrijk, België en Nederland, maar worden in mei 1940 alleen in Frankrijk en België ingezet.
Strijd in Zeeland gaat door
Het lichtbewapende Nederlandse leger kan niet op tegen de Duitse tanks en vliegtuigen. Na vijf dagen geeft Nederland zich over. Alleen in Zeeland gaat de strijd nog een paar dagen door. Duizenden soldaten van het Franse leger, worden via Zeeuws-Vlaanderen per schip naar Walcheren en Zuid-Beveland overgevaren. Er wordt hevig gevochten, vooral in Kapelle, waar dodelijke slachtoffers vallen.
Doden en gevangenen
Tijdens de chaotisch verlopen evacuatie over zee van Engelse en Franse troepen vanuit Duinkerke tussen 26 en 4 juni 1940 vallen veel doden, waaronder ook Marokkaanse mannen. Later dat jaar spoelt een deel van hen aan langs de Nederlandse kust. Zij zijn daar ter plekke begraven door de lokale bevolking en in 1949 naar het Franse Militaire Ereveld in Kapelle gebracht en daar herbegraven.
Misverstand
In de oorspronkelijke tentoonstelling Marokkanen en de Tweede Wereldoorlog (2005) en ook op deze website werd vermeld dat er in Zeeland ook Marokkaanse soldaten meevochten tijdens de meidagen van 1940. Na uitgebreid historisch onderzoek door Memorial 40-45 Kapelle is echter gebleken dat dat niet het geval is geweest, maar dat dat verhaal berust op een misverstand waarbij de Schelde werd verward met de Westerschelde. De Marokkaanse soldaten, die begraven liggen op het Franse Ereveld in Kapelle, zijn allen drenkelingen die zijn aangespoeld in Nederland na de evacutie van Duinkerke.
Op weg naar gevangenkampen
Andere Marokkaanse soldaten van het Franse leger worden door de Duitsers gevangengenomen. Zij worden met goederentreinen en schepen, maar in veel gevallen ook lopend naar kampen aan de Duitse grens (zogeheten Frontstalags) gebracht.
Na Nederland worden ook België en Frankrijk door Duitsland verslagen.
Eten en drinken
‘In mei 1940 kwamen in Venlo regelmatig treinen aan met Franse krijgsgevangenen. Ze zaten in veewagens met een kleine ruimte voor lucht en licht. Ik zag het als tienjarig meisje. Ik weet nog dat het bloedheet was en dat de soldaten riepen ‘manger’ [eten], en ‘d’eau’ [water]. Ik verstond dat niet.
Ook gooiden de gevangenen brieven en kaarten uit de trein. Er waren ook soldaten bij met een rode fez op. Later zei mijn vader: de mannen met de rode fez zijn Marokkanen.’
Leny van der Wouw
